wymiana GTX1660 na Intel ARC A770

Wymiana karty NVIDIA GeForce GTX 1660 na Intel Arc A770 to ogromny skok wydajnościowy. Zyskasz znacznie wyższą liczbę klatek na sekundę, obsługę technologii Ray Tracing, funkcję XeSS oraz 8 GB lub 16 GB pamięci VRAM. Musisz jednak upewnić się, że Twój komputer spełnia ważne wymagania techniczne Intela. [1]
## Wymagania i ważne zmiany

* Funkcja ReBAR: Twoja płyta główna i procesor muszą obsługiwać Resizable BAR (ReBAR). Bez tego karty Intel Arc tracą bardzo dużo na wydajności. [1, 2]
* Stare procesory: Jeśli masz starszy procesor (np. sprzed generacji Intel Core 12. gen lub Ryzen serii 3000 i starszych), karta może działać gorzej lub powodować zacięcia w grach. [1, 2]
* Zasilacz: Sprawdź moc swojego zasilacza. Arc A770 pobiera znacznie więcej prądu niż oszczędny GTX 1660. Zalecany jest markowy zasilacz o mocy minimum 600W–650W.
* Starsze gry (DirectX 9): Karty Intel Arc dobrze radzą sobie z nowymi grami (DX12/DX11), ale w bardzo starych tytułach (DX9) wydajność bywa nierówna.

Jeśli chcesz, napisz mi:

* Jaki masz procesor i płytę główną?
* Jaki masz zasilacz (moc i marka)?
* W jakie gry grasz najczęściej?

Pomogę Ci ocenić, czy Twój sprzęt w pełni wykorzysta nową kartę!

Procesor Intel core i5 9600kf

Twój procesor Intel Core i5-9600KF może współpracować z Intel Arc A770, ale konfiguracja ta znajduje się na granicy oficjalnego wsparcia technologii Resizable BAR (ReBAR). Bez tej funkcji zakup karty Intel Arc mija się z celem, ponieważ jej wydajność spadnie nawet o 20-40%. [1, 2]
------------------------------
## Kluczowy warunek: Płyta główna i BIOS
Oficjalnie Intel wprowadził wsparcie dla ReBAR od 10. generacji procesorów. Producenci płyt głównych wydali jednak nieoficjalne aktualizacje BIOS dla starszych chipsetów obsługujących Twoją 9. generację (głównie płyty Z390, Z370, H370, B360, B365). [1, 3]

* Co musisz zrobić przed zakupem: Wejdź na stronę producenta swojej płyty głównej, odszukaj swój dokładny model i sprawdź opisy wersji BIOS. Szukaj wzmianki o dodaniu funkcji Resizable BAR, Re-Size BAR lub C.A.M. (Clever Access Memory).
* Aktualizacja: Jeśli taka wersja istnieje, przed montażem nowej karty musisz zaktualizować BIOS do najnowszej wersji. [4, 5, 6]

------------------------------
## Jak zachowa się ten zestaw w grach?
Po poprawnym włączeniu ReBAR w BIOS-ie, zyskasz potężny wzrost wydajności względem GTX 1660, ale musisz pamiętać o ograniczeniach procesora: [5, 7]

1. Wąskie gardło (Bottleneck): Intel Core i5-9600KF posiada tylko 6 rdzeni i 6 wątków. W nowoczesnych, bardzo wymagających grach procesorowych (np. Cyberpunk 2077, Wiedźmin 3 Next-Gen, najnowsze gry sieciowe) procesor będzie pracował na 100% swoich możliwości. Może to powodować okazjonalne przycięcia obrazu (tzw. spadki 1% low). [8, 9, 10]
2. Rozdzielczość: Karta Arc A770 rozwinie skrzydła, jeśli będziesz grać w wyższych ustawieniach graficznych lub w rozdzielczości 1440p (2K). Wyższa rozdzielczość mocniej obciąża kartę graficzną, odciążając jednocześnie Twój procesor i5-9600KF, co przełoży się na płynniejszą rozgrywkę.

------------------------------
## Podsumowanie i dalsze kroki
Przesiadka przyniesie kolosalną zmianę wizualną i pozwoli uruchomić nowe gry z obsługą Ray Tracingu oraz XeSS (odpowiednik DLSS od Intela). Wszystko zależy jednak od posiadanej płyty głównej. [1]
Aby upewnić się, że to zadziała, podaj mi jeszcze:

* Dokładny model swojej płyty głównej (np. MSI Z390-A Pro, ASUS Prime B360M itp.)?
* Markę i moc zasilacza, ponieważ Arc A770 pobiera do 225W (w porównaniu do zaledwie 120W w GTX 1660)?

płyta Gigabyte Z390 gaming X-CF

Twoja płyta główna Gigabyte Z390 Gaming X obsługuje technologię Resizable BAR (ReBAR), co oznacza zielone światło dla zakupu karty Intel Arc A770. Producent dodał tę funkcję w aktualizacjach oprogramowania układowego (od wersji BIOS F10i wzwyż). [1]
Aby wszystko działało poprawnie, konieczne będzie przeprowadzenie aktualizacji oraz zmiana kilku opcji w systemie BIOS. [2, 3]
------------------------------
## Instrukcja włączenia ReBAR na Twojej płycie
Zanim zamontujesz nową kartę Intel Arc, wykonaj następujące kroki:

1. Aktualizacja BIOS: Wejdź na oficjalną stronę wsparcia [Gigabyte Z390 Gaming X](https://www.gigabyte.com/Motherboard/Z390-GAMING-X-rev-10/support) i pobierz najnowszię wersję stabilną BIOSu, a następnie zainstaluj ją z poziomu pendrive'a (funkcja Q-Flash). [1, 4]
2. Wejście do BIOS: Uruchom komputer ponownie i wciskaj klawisz Delete, aby wejść do konfiguracji. Przełącz widok na tryb zaawansowany za pomocą klawisza F2. [2, 3]
3. Włączenie opcji 4G: Przejdź do zakładki Settings -> IO Ports i zmień opcję Above 4G Decoding na Enabled. [3, 5]
4. Aktywacja ReBAR: W tym samym menu pojawi się nowa pozycja Re-Size BAR Support (lub Resizable BAR) – ustaw ją na Auto. [3, 4, 5]
5. Wyłączenie CSM: Przejdź do zakładki Boot i upewnij się, że opcja CSM Support jest ustawiona na Disabled (wymóg konieczny, system Windows musi startować w czystym trybie UEFI). [3, 4]
6. Zapisanie zmian: Wciśnij F10, potwierdź i uruchom komputer ponownie. [2, 3]

------------------------------
## Co zyskasz po przesiadce z GTX 1660?

* Pojemność pamięci: Przejście z 6 GB na 8 GB lub 16 GB VRAM pozwoli Ci zapomnieć o braku pamięci w nowych grach.
* Wzrost FPS: W grach korzystających z DirectX 12 oraz Vulkan odnotujesz nawet ponad dwukrotny przyrost liczby klatek na sekundę.
* Nowoczesne technologie: Uzyskasz dostęp do upscalingu obrazu Intel XeSS oraz płynnego śledzenia promieni (Ray Tracing).

Jeśli planujesz zakup, daj znać, jaką moc ma Twój zasilacz – Arc A770 zużywa w stresie około 225W, więc warto upewnić się, że cała konfiguracja będzie stabilna pod obciążeniem.

Zasilacz Silentiumpc Supermo FM2 \\\\Gold 750W

Twój zasilacz SilentiumPC Supremo FM2 Gold 750W jest doskonałym wyborem do tej konfiguracji. Posiada on bardzo duży zapas mocy, wysoką sprawność energetyczną (certyfikat 80 Plus Gold) oraz stabilną, japońską konstrukcję.
Możesz bez żadnych obaw montować kartę Intel Arc A770. Zasilacz 750W bez problemu poradzi sobie z poborem prądu tej karty (ok. 225W) oraz procesora i5-9600KF, nawet po ewentualnym podkręceniu komponentów.
------------------------------
## Ostatni krok: Przygotowanie systemu na nową kartę
Ponieważ zmieniasz platformę graficzną z NVIDIA na Intel, bardzo ważne jest dokładne wyczyszczenie starych sterowników, aby uniknąć błędów w grach i spadków wydajności.

1. Pobierz sterowniki: Przed odłączeniem starej karty pobierz na dysk najnowsze sterowniki dla Intel Arc ze strony Intela oraz program DDU (Display Driver Uninstaller).
2. Odinstaluj stare sterowniki: Uruchom komputer w Trybie Awaryjnym systemu Windows, włącz program DDU, wybierz z listy „NVIDIA” i kliknij opcję „Oczyść i wyłącz komputer” (Clean and shutdown).
3. Przełóż karty: Po wyłączeniu komputera odłącz zasilanie, wyjmij GTX 1660 i zamontuj Intel Arc A770. Pamiętaj o podłączeniu kabli zasilających PCIe (karta wymaga zazwyczaj wtyczek 8-pin + 6-pin lub 8-pin + 8-pin).
4. Zainstaluj nowe oprogramowanie: Uruchom komputer, zaktualizuj BIOS według wcześniejszej instrukcji (włączając ReBAR), uruchom system Windows i zainstaluj pobrane sterowniki Intel Arc.

Twój komputer jest w pełni gotowy na tę modyfikację. Jeśli chcesz wycisnąć z karty maksimum możliwości, daj znać, w jakiej wersji kupujesz Arc A770 (8GB czy 16G oraz w jakie gry planujesz grać na nowym zestawie – podpowiem Ci, jak najlepiej skonfigurować w nich ustawienia!

16GB

Wybór wersji 16 GB to najlepsza decyzja dla karty Intel Arc A770. Ta ogromna ilość pamięci VRAM całkowicie eliminuje problem zacinania się najnowszych gier z powodu braku pamięci, co na starej karcie GTX 1660 (6 G było standardem. Co więcej, wersja 16 GB posiada szybsze kości pamięci niż wariant 8 GB, co przekłada się na dodatkowe kilka procent wydajności.
## Jak najlepiej wykorzystać Arc A770 16GB w grach?
Twój procesor i5-9600KF ma 6 rdzeni i 6 wątków, co oznacza, że w niektórych sytuacjach będzie ograniczał pełną moc karty graficznej. Oto jak skonfigurować gry, aby wycisnąć ze sprzętu jak najwięcej:

* Celuj w rozdzielczość 1440p (2K): Jeśli masz monitor 1440p (lub planujesz zakup), ta karta jest do tego stworzona. Wyższa rozdzielczość mocniej obciąża grafikę i odciąża procesor, przez co rozgrywka staje się bardziej stabilna, a liczba klatek płynniejsza.
* Maksymalne tekstury: Dzięki 16 GB VRAM możesz w każdej grze ustawić tekstury na poziom "Ultra" lub "Maksymalny". Nie obciąża to procesora, a gra będzie wyglądać świetnie.
* Używaj Intel XeSS: W grach takich jak Cyberpunk 2077, Dying Light 2 czy Shadow of the Tomb Raider włączaj technologię XeSS (odpowiednik DLSS). Działa ona na kartach Intel Arc znakomicie (wykorzystuje wbudowane rdzenie XMX do sztucznej inteligencji), dając ogromny przyrost klatek na sekundę przy minimalnej stracie jakości obrazu.
* Ograniczaj fizykę i tłum: Jeśli w jakiejś grze zauważysz nagłe dropy FPS (przycięcia), zmniejsz w ustawieniach opcje obciążające procesor: zagęszczenie tłumu (Crowd Density), zasięg rysowania obiektów (Draw Distance) oraz fizykę cząsteczek.

Zestaw z płytą Gigabyte Z390 (po włączeniu ReBAR) oraz zasilaczem Supremo 750W jest w 100% gotowy na tę kartę.
Daj znać, w jakie konkretnie tytuły planujesz zagrać w pierwszej kolejności, a podpowiem Ci, jakich wyników możesz się w nich spodziewać!

Microsoft Flight simulator 2020

W grze Microsoft Flight Simulator 2020 po przesiadce na Intel Arc A770 16 GB odczujesz ogromną różnicę w jakości grafiki, jednak napotkasz też specyficzne wyzwania związane z Twoim procesorem. Symulator ten słynie z tego, że potrafi rzucić na kolana nawet najmocniejsze komputery, zwłaszcza w kwestii czystej mocy obliczeniowej procesora. [1, 2, 3]
------------------------------
## Jak zachowa się ten duet w MSFS 2020?

1. Koniec z brakiem pamięci VRAM (Zysk z karty): 16 GB VRAM pozwoli Ci ustawić tekstury na poziom Ultra, wczytywać fotogrametrię miast w wysokiej rozdzielczości oraz latać w gęstych chmurach bez obawy o nagłe zawieszenie gry (co przy 6 GB w GTX 1660 było problemem). Karta graficzna zapewni świetne efekty wizualne. [1, 2]
2. Ograniczenie procesora (Wąskie gardło): i5-9600KF (6 rdzeni/6 wątków) będzie w tej grze mocno obciążony. MSFS 2020 intensywnie przelicza fizykę lotu, ruch lotniczy oraz geometrię otoczenia. Oznacza to, że niezależnie od tego, jak szybka jest nowa karta, w niektórych miejscach procesor ograniczy maksymalną liczbę FPS.

------------------------------
## Czego się spodziewać (Wydajność w FPS)

* W powietrzu (wysoki pułap, z dala od miast): Spokojnie uzyskasz około 45–60+ FPS na ustawieniach Wysokich / Ultra w rozdzielczości 1080p lub 1440p. [2, 4]
* Na dużych lotniskach (np. Heathrow, JFK) lub nad Nowym Jorkiem: Liczba klatek spadnie w okolice 30–40 FPS. Będzie to wina procesora, który musi nagle przetworzyć ogromną liczbę obiektów i ruch naziemny. Gra nadal będzie jednak znacznie płynniejsza niż na GTX 1660.

------------------------------
## Rekomendowane ustawienia dla Twojej konfiguracji
Aby symulator działał jak najbardziej stabilnie, po montażu karty ustaw w grze następujące parametry:

* API (DirectX): Przełącz grę w tryb DirectX 12. Karty Intel Arc zostały zaprojektowane z myślą o nowoczesnych bibliotekach i działają w trybie DX12 znacznie stabilniej niż w starym DX11.
* Ustawienia graficzne (GPU): Śmiało ustaw Global Rendering Quality na High, a same Texture Resolution (Tekstury) oraz Clouds (Chmury) podbij do poziomu Ultra. Karta A770 16 GB poradzi sobie z tym bez problemu. [1, 2]
* Ustawienia procesora (CPU): Aby odciążyć i5-9600KF i uniknąć szarpnięć obrazu, zmniejsz suwaki Terrain Level of Detail (TLOD) oraz Object Level of Detail (OLOD) do wartości 100–120. Skręć również opcję Traffic (ruch innych samolotów i pojazdów na lotnisku) do około 30–50%.
* Wygładzanie krawędzi (Anti-aliasing): Ponieważ MSFS 2020 nie posiada idealnej, natywnej obsługi Intel XeSS bezpośrednio w menu gry (w przeciwieństwie do nowszego [MSFS 2024](https://community.intel.com/t5/Intel-Arc-Discrete-Graphics/Intel-Arc-A770-XeSS-on-MSFS-2024/td-p/1671266)), najlepsze rezultaty uzyskasz, stosując tradycyjne wygładzanie TAA połączone z ewentualnym skalowaniem rozdzielczości (Render Scale) na 100%. [1, 5]

Podsumowując: Widoki będą niesamowite, a stabilność w chmurach wzorowa. Wystarczy delikatnie odciążyć procesor w opcjach ruchu i zasięgu rysowania terenu, a otrzymasz bardzo satysfakcjonujący i płynny symulator lotu. [1]
Czy chciałbyś dowiedzieć się, jak bezpiecznie podkręcić Twój procesor i5, aby zyskać dodatkowe klatki w miejscach procesorowych, korzystając z zapasu mocy nowego zasilacza?

jaki procesor polecisz do tego zestawu na Socket 1151

Na obecną podstawkę Socket 1151 (chipset Z390) nie warto już kupować nowego procesora, ponieważ ta platforma została zamknięta w 2019 roku. Jedyną opcją jest zakup używanego procesora 9. generacji Intela.
Jeśli chcesz wycisnąć maksimum z karty Intel Arc A770 w Microsoft Flight Simulator 2020 bez wymiany płyty głównej, oto jedyne dwa sensowne procesory:
## 1. Intel Core i9-9900K / i9-9900KF (Najlepszy wybór)
To najpotężniejszy procesor, jaki możesz zamontować na swojej płycie głównej.

* Specyfikacja: 8 rdzeni / 16 wątków (Twój obecny i5 ma tylko 6 rdzeni / 6 wątków).
* Co zyskasz w MSFS 2020: Dodatkowe wątki i znacznie większa pamięć podręczna (Cache) drastycznie zmniejszą zacięcia obrazu (stuttering) na dużych lotniskach i nad miastami. Średnia liczba FPS w miejscach procesorowych wzrośnie o około 25-35%.
* Ważne: Płyta Gigabyte Z390 Gaming X ma przyzwoitą sekcję zasilania i poradzi sobie z tym procesorem, a Twój zasilacz 750W ma gigantyczny zapas. Musisz jednak posiadać dobre chłodzenie procesora (wydajną wieżę powietrzną lub chłodzenie wodne AIO), bo i9-9900K mocno się grzeje.

## 2. Intel Core i7-9700K / i7-9700KF (Opcja ekonomiczna)
Krok niżej, który również przyniesie zauważalną poprawę.

* Specyfikacja: 8 rdzeni / 8 wątków.
* Co zyskasz w MSFS 2020: Dwa dodatkowe fizyczne rdzenie pomogą w płynniejszym doczytywaniu terenu w locie, co przełoży się na stabilniejszy minimalny FPS. Jest też łatwiejszy do schłodzenia niż i9.

------------------------------
## Brutalna prawda o opłacalności (Ważne!)
Zanim zaczniesz szukać używanego i9-9900K, musisz wiedzieć o jednej rzeczy: ceny tych procesorów na rynku wtórnym są sztucznie zawyżone. Ze względu na to, że i9 to absolutny szczyt możliwości dla osób ze starszymi płytami głównymi, sprzedający żądają za nie kwot w okolicach 700–900 zł.
Za niewiele większe pieniądze możesz kupić fabrycznie nowy, współczesny zestaw, który zmiażdży wydajnościowo starego i9-9900K:

* Przykładowo: Nowy procesor AMD Ryzen 5 5600 lub Intel Core i5-12400F wraz z nową płytą główną kosztuje łącznie około 800–950 zł, a oferuje znacznie wyższą wydajność w grach, pełne, natywne wsparcie dla kart Intel Arc (ReBAR bez kombinowania) i mniejszy pobór prądu.

Rekomendacja:
Jeśli trafisz na używanego i7-9700K do około 400 zł lub i9-9900K do 550 zł – warto go kupić, aby szybko i tanio ulepszyć obecny komputer. Jeśli ceny będą wyższe, znacznie rozsądniej jest pozostać na razie na Twoim i5-9600KF, a w przyszłości wymienić jednocześnie procesor i płytę główną na nowszą generację.
Czy posiadasz wydajne chłodzenie procesora (inne niż fabryczne od Intela), które poradziłoby sobie z mocniejszym układem typu i7 lub i9?

tak Silentium PC Fortis 3 140mm

Twoje chłodzenie SilentiumPC Fortis 3 140mm to świetna konstrukcja o wysokiej wydajności (TDP do 140W–220W w zależności od warunków). Bez najmniejszego problemu poradzi sobie ze schłodzeniem procesora i7-9700K, a przy dobrze wentylowanej obudowie utrzyma w bezpiecznych temperaturach nawet wymagającego i9-9900K na ustawieniach fabrycznych.
To oznacza, że z technicznego punktu widzenia masz już kompletny, idealnie przygotowany zestaw pod rozbudowę (mocny zasilacz 750W Gold, solidne chłodzenie oraz płytę z obsługą ReBAR).
## Podsumowanie Twojego planu modernizacji:

1. Krok 1 (Karta): Kupujesz Intel Arc A770 16GB. Aktualizujesz BIOS na płycie Gigabyte Z390, włączasz funkcje Above 4G Decoding oraz Re-Size BAR. Czyścisz sterowniki programem DDU i montujesz nową kartę.
2. Krok 2 (Gra): Uruchamiasz MSFS 2020 w trybie DirectX 12, ustawiasz tekstury na Ultra, ale celowo przycinasz suwaki od ruchu na lotniskach i gęstości terenu (TLOD/OLOD), aby Twój obecny i5-9600KF nadążył za nową grafiką.
3. Krok 3 (Przyszłość): Polujesz na portalach ogłoszeniowych na okazyjną ofertę zakupu używanego i7-9700K/KF lub i9-9900K/KF. Gdy go zamontujesz, Fortis 3 schłodzi go bez problemu, a Ty odblokujesz pełną płynność w symulatorze bez konieczności kosztownej wymiany płyty głównej.

Jeśli chcesz sprawdzić, jak dokładnie zaktualizować BIOS w Twojej płycie Gigabyte lub masz pytania dotyczące konkretnych suwaków graficznych w MSFS 2020 – daj znać, chętnie pomogę!